Dickens Award 2020

Op initiatief van de Culturele Raad Haren wordt in 2000 de Dickens Award ingesteld. Met deze culturele prijs ziet de Commissie Letteren van de Culturele Raad Haren een al lang bestaand plan gerealiseerd.

Vanwege de uitstraling en de culturele betekenis van de, in 1999 geopende, Dickens Room in de Openbare Bibliotheek Haren krijgt de prijs als naam “Dickens Award”
De prijs wordt eens in de twee jaar tijdens het begin van het Cultureel Jaar uitgereikt. De prijs bestaat uit een kunstwerk (een legpenning vervaardigd door beeldend kunstenaar Jan Steen). De namen van de winnaars worden bijgeschreven op de erelijst in de Dickens Room.

De belangrijkste criteria om voor de prijs in aanmerking te komen zijn bewust breed gehouden:
1. woonachtig of gevestigd zijn in de gemeente Haren, dan wel affiniteit hebben met deze gemeente;
2. zich (in de afgelopen 2 jaren) toonbaar hebben ingezet voor het stimuleren van de cultuur in de gemeente Haren.
Een jury, bestaande uit de voorzitter van de Culturele Raad Haren, een lid namens het College van B & W, een lid namens de Dickens Sociëteit en een of meer personen op persoonlijke titel, kent op voordracht de prijs toe.

.De legpenning
Het kunstwerk is een, door beeldend kunstenaar Jan Steen uit Den Andel, vervaardigde, bronzen legpenning, in de vorm van een boekje dat kan worden opengeslagen.
Jan Steen heeft zich in de Dickens Room laten inspireren door de figuur van Samuel Pickwick als redenaar, zoals ondermeer afgebeeld op het Ex Libris van de daar aanwezige boekenverzameling.
Tevens zag hij in “Great Expectations”, zoals op de toegangsdeuren staat geschreven, een levensmotto, waarbij de schaduwkant van de legpenning het verleden verbeeldt en de positieve de (hoopvolle) toekomst.

Beeldend kunstenaar Jan Steen is op 8 september 2016 op 78-jarige leeftijd overleden.

Juryrapport
Annemiek (A.M.E.) Bos
De jury van de Dickens Award 2020 heeft unaniem besloten mevrouw A.M.E. (Annemiek) Bos te onderscheiden met deze tweejaarlijkse Culturele Prijs van de voormalige gemeente Haren. Zij zet zich sinds het eind van de jaren negentig van de vorige eeuw in toenemende mate in voor het onderzoek naar de geschiedenis van het cisterciënzer nonnenklooster Yesse (1215-1594). Daarnaast is ze dagelijks bezig de kennis over de cultuurhistorische waarden van dit klooster onder een steeds omvangrijker wordend publiek te verbreiden.
Haar nieuwsgierigheid voor de kloostergeschiedenis werd gewekt door een buurman, Bouwe Seffinga, die een verzameling bodemvondsten aan Annemiek overdroeg met het dringende verzoek deze nalatenschap zichtbaar te houden voor belangstellenden. Op de plek van het huis en de grond waar zij als kind opgroeide en als volwassene terugkeerde, had bijna vier eeuwen een klooster gestaan.

Met gretigheid aanvaardde ze de opdracht van haar buurman, verdiepte zich in de geschiedenis, verzorgde lezingen, bereidde exposities voor en zette rondwandelingen in elkaar. Ze werd daarmee een Zuster Anna, abdis van een klooster dat al eeuwen niet meer bestond en waarvan boven het maaiveld ook niets meer te zien was. Voor de Harener Historische Reeks schreef ze
een miniatuurtje over ‘haar’ klooster, later gevolgd door een omvangrijker publicatie over ‘Yesse door de eeuwen heen’. Een tweede, geheel herziene druk, bereidt ze thans voor.
Met de bouw in 2006 van een bescheiden bezoekerscentrum, waarin de schatten getoond en lezingen gehouden konden worden, verrees een imaginair klooster. In 2010 liet ze de stichtingsakte van het Bezoekerscentrum Klooster Yesse passeren. In datzelfde jaar greep ze het aanbod van toenmalig provinciaal archeoloog Henny Groenendijk met beide handen aan: er ging een eerste schop de grond in en de fundamenten van de kloosterkerk werden blootgelegd. Het Bezoekerscentrum trekt tijdens de open dagen en ook daar buiten jaarlijks meer dan 1.000 bezoekers. Een groeiende groep donateurs wordt nauw betrokken bij alle ontwikkelingen en nieuwe ontdekkingen. Ook de jaarlijkse ‘kloosterlezing’ draagt bij tot meer bekendheid.
Naar aanleiding van de dreigende aanleg van de Zuidtangent, dwars door het kloosterterrein, was een actiecomité opgestaan, waaraan Annemiek al haar kennis spuide. Met het restant van de actiekas, nadat die ontsluitingsweg uit de plannen was verdwenen, mocht Annemiek vele jaren later aanvullend bodemonderzoek laten doen. Het resultaat vormde de aanzet tot jaarlijks nog veel meer archeologische spitterij, nu door de eerstejaarsstudenten van het Groninger Instituut voor Archeologie, onder leiding van Stijn Arnoldussen. Steeds duidelijker wordt dat Yesse niet een eenvoudig kloostertje was, maar een groot complex met meer nonnen en andere religieuzen dan aanvankelijk verondersteld werd. Annemiek toonde zich tijdens die jaarlijkse vier weken veldwerk een ware ‘moeder van de gaarde’.

Annemiek heeft al jaren een kleine groep enthousiastelingen aan zich weten te binden, waarmee zij nieuwe initiatieven ontwikkelt. De nieuwe eigenaar van het voormalige kloosterterrein, Stichting Het Groninger Landschap, wordt nauw betrokken bij die steeds verder uitdijende plannen. Een koppeling met het naastgelegen archeologisch park De Vork lonkt.
Met het toekennen van de Dickens Award 2020 wil de jury deze gedreven en onvermoeibare Harense eren voor haar bijdrage aan het verbreiden van kennis en bekendheid van het Klooster Yesse in Haren.

De prijs is uitgereikt op vrijdag 6 november 2020

De jury
Josje van Donselaar-Wiersema, lid
Henk Boomker, lid
Hermen Grasman, namens de Dickens Sociëteit
Fransien Saalbrink namens de gemeente Groningen Kees Swagerman, voorzitter, namens de Culturele Raad Haren

De Dickens Award is eerder uitgereikt aan:
2000 Ab (A.J.) Steendam
voor zijn bijdrage aan het (amateur)toneel in Haren.
2002 Coby ( J.) Mik-Heuff
voor haar bijdrage aan de organisatie van
(huiskamer)concerten.
2004 Henk (H.) Boomker
voor zijn bijdrage aan literair-culturele activiteiten in Haren
2006 Hein (H.J.C.) Bekenkamp
voor zijn rol als auteur en redacteur in cultureel Haren.
2008 Marijk (M.) Uri
voor haar bijdrage aan het werk van de Culturele Raad Haren, in het bijzonder de Kunst- en Cultuurmarkt.
2010 Wil (W.) Legemaat
voor haar rol als schrijfster over de Harener
historie.
2012 Henk (H.G.) Hurenkamp
bedenker, initiatiefnemer, inspirator en stimulator van Harener culturele activiteiten.
2014 Stichting Dorpskerkconcerten Haren
sinds 1988 organisator van een jaarlijkse serie hoogwaardige concerten in de Dorpskerk.
2016 Gaby (G.J.J.) Poel
voor haar rol als cultureel bestuurder In o.a. Haren
2018 Jan (J.) Luis
voor zijn brede culturele inzet in het dorp Noordlaren

Charles Dickens in Haren
De wereldberoemde Engelse schrijver Charles Dickens (1812-1870) neemt een bijzondere plaats in in de cultuur van de gemeente Haren. Sinds maart 1999 is daar, in de openbare bibliotheek, een speciale Dickens Room ingericht. Een sfeervolle, voor het publiek toegankelijke, ruimte in Victoriaanse stijl, met een eiken bureau en leestafel en wijnrode draperieën.
Honderden uitgaven van Dickens werken zijn er te vinden. De basiscollectie bestaat uit de literaire nalatenschap van Wim F.W. Muda, in bruikleen gegeven door diens zoon Henk. Door schenkingen en aankopen wordt de collectie nog steeds aangevuld. Een catalogus is voor belangstellenden beschikbaar.
De Dickens – commissie binnen de Commissie Letteren van de Culturele Raad organiseert lezingen en neemt initiatieven. Zo werd in 2000 voor het eerst de “Dickens Award” uitgereikt.
Dickens zou het allemaal prachtig hebben gevonden.

Aanmoedigingsprijs
In 2020 is de Dickens Award voor de 10e keer uitgereikt en daarmee voor het bestuur van de Culturele Raad Haren aanleiding zich te bezinnen op de aard en functie van deze tweejaarlijkse onderscheiding.

Om de overgang naar een nieuwe toekomst te symboliseren wordt in 2020 voor de eerste maal een aanmoedigingsprijs toegekend en wel aan:
Martine Slager van de Stichting Music4all.

Door haar inzet wordt het mogelijk gemaakt om mensen met een (verstandelijke) beperking samen muziek te laten maken met jongeren van het Zernike college. Een prachtig project dat nu al meer dan 5 jaar bestaat en waar met veel enthousiasme jaarlijks aan wordt gewerkt.